contactgegevens
APOTHEEK LANOO
Heidestraat 82a
3590 Diepenbeek
T. 011 33 19 11
pascale.lanoo@telenet.be
› Osteoporose

Hoe merk ik het?

  • Meestal niet
  • Mogelijk toenemend voorovergebogen houding naarmate u ouder wordt
  • Perioden van pijn in de rug
  • Verhoogde kans op botbreuken, met name polsen, heupen
  • Inzakken van wervels

Hoe werkt het?

Osteoporose is botontkalking. Op zich is het geen ziekte. Pas op onze oude dag krijgen we er last van. De botten kunnen dan zo poreus en broos geworden zijn dat ze makkelijk breken. Overigens komt dat niet alleen door botontkalking. Door de veroudering worden ook onze ogen slechter, onze reacties trager en onze spieren zwakker. Dat alles bij elkaar maakt dat we gemakkelijker vallen en onszelf daarbij niet meer zo goed kunnen opvangen. De polsen, heupen en rugwervels zijn het meest kwetsbaar. De rugwervels kunnen ook zomaar, zonder duidelijke aanleiding wat inzakken. Zo kunnen er in de loop der jaren een aantal minibreukjes in de wervels ontstaan. Soms merken we dat nauwelijks, soms hebt u een paar weken last van pijn in de rug. Al die wervelbreukjes veroorzaken dat de wervels aan de voorkant geleidelijk gaan inzakken waardoor we steeds krommer gaan staan.

Hoe ontstaat het?

Tot het 25e levensjaar is de botopbouw groter dan de botafbraak. Op de leeftijd van ongeveer 25 jaar is het bot op zijn sterkst. Daarna neemt de botdichtheid langzaamaan af. Bij mannen gaat dat in een geleidelijke lijn tot op hun oude dag. Bij vrouwen zien we na de overgang gedurende enkele jaren een versnelde afname van de botdichtheid optreden. Dat komt omdat de geslachtshormonen die een rol spelen bij het sterk houden van de botten, dan uit het lichaam verdwenen zijn. Ook onder andere omstandigheden wordt de botontkalking versneld. Hoge bloedspiegels van bepaalde hormonen (schildklierhormoon, bijnierschorshormoon) kunnen de botontkalking versnellen. Daarnaast zien we ook botontkalking optreden tijdens een lange periode van bedrust. Immers, het skelet past zich aan, aan de mate waarin het belast wordt.

Hoe ga ik er zelf mee om?

Het voorkómen van osteoporose begint al in onze jeugd. Hoe sterker het bot dat we als kind opbouwen, hoe hoger de leeftijd waarop we mogelijk last krijgen van de gevolgen van osteoporose. Voor een goede opbouw van het bot is het nodig dat we voldoende kalk binnen krijgen. Melk en melkproducten zijn daarvan de belangrijkste bron. Gebruik daarom vier eenheden zuivel (glas melk, boterham kaas, kommetje yoghurt) per dag. Vitamine D is nodig om kalk uit de darmen in het bloed op te nemen. Het zit onder andere in melkproducten en margarine. Bovendien wordt vitamine D door het lichaam zelf in de huid geproduceerd onder invloed van zonlicht. Zuigelingen en kleuters krijgen daarom het advies in de donkere maanden wat extra vitamine D te gebruiken. Daarnaast moeten we het skelet regelmatig belasten (wandelen, sport) om het te versterken en sterk te houden. Roken en alcohol werken nadelig op de kalkhuishouding.

Hoe gaat de arts er mee om?

  • Medicijnen ter voorkoming van osteoporose zijn meestal niet nodig. Er zijn echter twee uitzonderingen:
  • als u langdurig hogere doseringen bijnierschorshormonen krijgt toegediend dient u extra kalk en soms ook vitamine D te gebruiken;
  • als u eens een bot gebroken hebt als gevolg van osteoporose moet u er goed op letten dat u voldoende kalk binnenkrijgt (gebruik eventueel extra calcium in tabletvorm).

Wetenschappelijk nieuws

Een drempelwaarde van 50 nanomol/liter vitamine D is de absolute ondergrens voor patiënten met osteoporose, een waarde van 60 nanomol/liter vitamine D heeft de voorkeur. Dit stelt Natalia Kuchuk in haar proefschrift, waarop zij donderdag 16 december promoveert bij VU medisch centrum. Behandelaars van patiënten met osteoporose kunnen de bevindingen van Kuchuk direct toepassen in het vitamine D-beleid voor individuele ouderen met osteoporose. Osteoporose is een aandoening waardoor de botten dunner en zwakker worden en gemakkelijk kunnen breken. Wanneer osteoporose tijdig wordt behandeld, neemt de kans op verdere botbreuken af. Naast een tekort aan vrouwelijke of mannelijke geslachtshormonen kan ook vitamine D-gebrek op oudere leeftijd bijdragen aan het ontstaan van osteoporose. Dit onderzoek ondersteunt de drempelwaarde van vitamine D die de Gezondheidsraad in 2008 heeft vastgesteld. Kuchuk keek in haar onderzoek naar de relatie tussen vitamine D-waarden en botafbraakmarkers, naar de invloed van vitamine D waarden op de botdichtheid en de kans op botbreuken en naar de invloed van de vitamine D waarde op fysiek presteren. Zij vond dat de botafbraak en de kans op breuken verminderden bij een minimale vitamine D waarde van 50 nanomol/liter. De fysieke prestaties van ouderen werden positief beïnvloed tot een vitamine D waarde van 60 nanomol/liter. Kuchuk haar onderzoek leidt daarmee tot een drempelwaarde van 50 nanomol/liter vitamine D en een voorkeurswaarde van 60 nanomol/liter. Kuchuk deed haar onderzoek deels binnen de Longitudinal Aging Study Amsterdam (LASA). Het onderzoek van Kuchuk naar diagnostiek van osteoporose leidde tot de oprichting van de fractuur- en osteoporosepolikliniek. Deze polikliniek werd in 2006 in VU medisch centrum geopend. Op deze polikliniek komen mensen van 50 jaar en ouder die in VUmc zijn behandeld voor een botbreuk. Daar wordt onderzocht of de patiënt osteoporose heeft en vinden zo nodig verder onderzoek en behandeling plaats. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de dienst communicatie van VU medisch centrum, Mariet Buddingh (020) 444 3444 fax (020) 444 3450. Persberichten van VU medisch centrum kunt u lezen op www.VUmc.nl/journalisten. VU medisch centrum heeft als kerntaken patiëntenzorg, wetenschappelijk onderzoek en onderwijs & opleidingen. Zwaartepunten in zorg en onderzoek zijn: kanker en afweer, hersenen, bewegen, vitale functies en extramurale zorg. Jaarlijks worden 38.000 patiënten opgenomen (al dan niet in dagbehandeling), bezoeken ruim 300.000 patiënten de polikliniek en 40.000 de spoedeisende hulp. Ongeveer 2.000 geneeskunde studenten volgen het medisch onderwijs. De resultaten uit het wetenschappelijk onderzoek worden jaarlijks in ongeveer 2.000 wetenschappelijke publicaties en rapporten gepresenteerd, waaronder 100 promotie-onderzoeken. VUmc en GGZ inGeest werken intensief samen en leveren een compleet zorgaanbod waarin lichaam en geest integraal worden benaderd. In GGZ inGeest verlenen 2.300 medewerkers gespecialiseerde psychische zorg aan ruim 30.000 patiënten. GGZ inGeest is groot in kleinschaligheid, met meer dan 20 locaties in Amsterdam, Amstelveen, Haarlem, Hoofddorp en Bennebroek. Umc maakt onderdeel uit van de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU). In de acht umc"s bieden 3200 specialisten dagelijks diagnostiek en behandeling aan 15.000 patiënten. Een groot deel van hen is voor een complexe aandoening of ziekte aangewezen op de zeer gespecialiseerde - topreferente - zorg die alleen de umc"s bieden. De umc"s zijn verantwoordelijk voor onderwijs aan 16.000 studenten, leiden jaarlijks 2500 medische specialisten op, en tal van verpleegkundigen en paramedici. Het medisch wetenschappelijk onderzoek van de umc"s is internationaal toonaangevend. Dat geldt in het bijzonder voor het translationeel onderzoek: voor research die bevindingen uit het laboratorium direct toepasbaar maakt voor patiënten. Topreferente zorg, toponderwijs en translationeel onderzoek zijn de drie T"s die de umc"s bieden.

COPD